De dikmakende samenleving
Volgens Nederlandse onderzoekers leven we in een dikmakende samenleving. Het zijn vooral bevolkingsgroepen met een bescheiden opleidingsniveau of een bescheiden inkomen die daar de eerste en grootste slachtoffers van zijn. Het meest alarmerende gevolg van voedingsconsumptie in een dikmakende samenleving is het toenemend aantal kinderen met overgewicht of obesitas.
De belangrijkste oorzaken van dit fenomeen: opgroeien binnen gezinnen die weinig of geen aandacht besteden aan de relatie tussen voeding en gezondheid en opgevoed worden binnen een commerciële omgeving waar reclame voor snoep, snacks, frisdrankjes, toetjes en zout alomtegenwoordig is.
Als antwoord op deze maatschappelijke uitdaging stelt het OIVO aan beleidsmakers, professionals en consumenten een project voor dat navolging verdient: VITAmike, een superheld voor de gezondheid van kinderen binnen kansarme wijken.
Een voorbeeld uit de praktijk: het project VITAmike
Het project VITAmike probeert kinderen en ouders bewust te maken van het belang van gezonde voeding én zet hen actief op weg naar gedragsverandering. Het project werd onlangs voor de eerste keer gelanceerd in de wijk ‘Sluizeken-Tolhuis-Ham' in Gent.
Vanuit een bestaande samenwerking op wijkniveau groeide het idee om een project te ontwikkelen dat zich concentreert op het gezonder vullen van de dagelijkse brooddoos van de kinderen. Sleutelwoorden zijn laagdrempeligheid, aanmoediging, creativiteit, kleinschaligheid en het zelf bezig zijn met het bereiden van gezonde voeding.
VITAmike, een superheld van een verre planeet, kan alleen reizen met groene energie. Deze groene energie wordt uitsluitend opgewekt door gezonde voeding in de brooddoos van de kindjes. Kinderen die fruit, groenten of bruin brood mee naar school nemen worden daar onmiddellijk – door de superheld zelf of door leerkrachten – voor beloond.
Vervolgens worden kinderen en moeders uitgenodigd voor een workshop. Binnen deze workshop wordt aan de moeders duidelijk gemaakt dat hun voedingskeuze het verschil kan maken m.b.t. de gezondheid van hun kind. Daarna begint het feest: kinderen en moeders kunnen voluit experimenteren met een selectie van gezonde ingrediënten, menu's en materiaal. De workshop eindigt met een overheerlijke gezonde smulpartij.
Het project oogst niet alleen erg veel bijval bij alle betrokken partijen, de brooddoos van de kleintjes blijkt ook opvallend beter gevuld met gezonde spijs en toetjes.
Enkele boodschappen voor het beleid
- Grootschalige sensibiliseringscampagnes bereiken slechts een deel van de bevolking en hebben weinig invloed op het gedrag van een aantal specifieke doelgroepen.
- Bottom-up projecten zoals VITAmike kunnen alleen slagen als kennis, vaardigheid, leergierigheid en leefwereld van de doelgroep als uitgangspunt worden genomen.
- Overheden moeten alert zijn voor de complementariteit van verschillende maatregelen of initiatieven: het effect van bottom-up acties zal veel groter zijn als ze gecombineerd worden met aangepaste regelgeving. Een voorbeeld: het inperken van het frisdrankaanbod in en rond scholen.
Auteur: Jan Velghe
Lees ook het VITAmike dossier!
Contactpersoon project VITAmike:
Ruth Van Der Beken
Gezondheidspromotor Wijkgezondheidscentrum De Sleep
ruth.van.der.beken@wgcdesleep.be
